Schenken en Erven privévermogen
De tarieven voor het schenken en erven van privévermogen is een stuk eenvoudiger geworden: van vier naar drie tariefgroepen en van zeven naar twee tariefschijven per groep. Kinderen van samenwonende partners en stiefkinderen worden als kinderen behandeld. Dit geldt ook voor de vrijstellingen. De tariefgroepindeling ziet er als volgt uit:
| Tarieven schenk- en erfbelasting 2010 | |||
| Hoogte verkrijging | Partners / kinderen | Kleinkinderen | Overigen |
| Tot € 118.000 | 10% | 18% | 30% |
| € 118.000 en hoger | 20% | 36% | 40% |
Ter vergelijking:
| Tarieven oude Successiewet | ||||
| Hoogte verkrijging | Partners / kinderen | Kleinkinderen | (Groot)ouders | Overigen |
| Tot € 118.000 | 5 - 15% | 8 - 24% | 26 - 39% | 41 - 54% |
| € 118.000 en hoger | 15 - 27% | 24 - 43,2% | 39 - 53% | 54 - 68% |
In het oog springt de forse verlaging van het hoogste tarief voor overige verkrijgers (niet-verwanten). Dit tarief gaat terug van 68% naar 40%. De toptarieven voor partners, kinderen en kleinkinderen zakken met ongeveer 7%. Het gemiddeld tarief voor kleinkinderen stijgt echter.
Vrijstellingen erfbelasting
De vrijstelling voor de erfbelasting voor verkrijgingen tussen partners wordt verhoogd van € 532.570 naar
€ 600.000. Voor kinderen en kleinkinderen van de overledene geldt een vrijstelling van € 19.000.
Voor zieke of gehandicapte kinderen die grotendeels op kosten van de overledene werden onderhouden, geldt een specifieke vrijstelling van erfbelasting van € 57.000. Ouders krijgen een vrijstelling van erfbelasting van
€ 45.000 wanneer hun kind overlijdt.
Vrijstellingen schenkbelasting
Alle vrijstellingen zijn zogenaamde ‘voetvrijstellingen’. Dit betekent dat steeds het meerdere dan de vrijstelling wordt belast. In het vorige systeem bestonden er ook ‘drempelvrijstellingen’. Deze vervallen als meer dan de vrijstelling wordt geschonken of geërfd. Een verbetering dus.
Kinderen
Schenkingen aan kinderen zijn vrijgesteld tot een bedrag van € 5.000 op jaarbasis. Deze vrijstelling kan voor kinderen tussen de 18 en 35 jaar eenmalig worden verhoogd naar € 24.000. Voor schenkingen die worden aangewend voor de verwerving van een eigen woning of betaling van kosten van een studie of opleiding voor een beroep van het kind, wordt de eenmalige vrijstelling van € 24.000 verhoogd tot € 50.000. Als voorwaarde geldt dat de bestemming in een notariële akte wordt vastgelegd. Dit betekent dat bij de levering van de woning in de akte van levering moet worden opgenomen dat het geschonken bedrag moet worden gebruikt voor het betalen van (een gedeelte van) de koopsom.
|
Verhoogde eenmalige vrijstelling gemist: kans op aanvulling
Voor kinderen die vóór 1 januari 2010 een schenking hebben ontvangen waarbij zij een beroep hebben gedaan op de eenmalig verhoogde vrijstelling, zoals die tot 1 januari 2010 gold, en dus geen gebruik meer kunnen maken van de met ingang van 1 januari 2010 in de wet opgenomen hogere vrijstelling van € 50.000, is een tijdelijke regeling opgenomen. Deze kinderen kunnen tot het bereiken van de 35-jarige leeftijd in aanmerking komen voor een aanvullende eenmalige vrijstelling van € 26.000. De schenking moet dan wel gebruikt worden voor de aankoop van een eigen woning. Bij de aangifte moet een beroep worden gedaan op de vrijstelling. |
Overige verkrijgers
Voor schenkingen aan overige verkrijgers geldt een vrijstelling van € 2.000. Vrijstellingen vanaf 1 januari 2010
Erfbelasting
|
€ 600.000 |
|
€ 19.000 |
|
€ 57.000 |
|
€ 45.000 |
|
€ 2.000 |
|
|
Schenkbelasting
|
€ 5.000 |
|
€ 24.000 of € 50.000 |
|
€ 2.000 |
|
Profiterende groep
Gemiddeld genomen is de heffing over de gehele linie iets gedaald en is de groep die in de heffing van erfbelasting wordt betrokken kleiner. Vooral partners en kinderen die een groot vermogen erven profiteren van de tariefaanpassing.
|
VOORBEELD
Indien een kind € 2.000.000 erft van een ouder betaalt hij onder de oude wet € 476.510 en onder de nieuwe wet € 384.400. |
Niet-verwanten en verre familieleden zijn erop vooruit gegaan. Verkrijgingen door deze groep worden nu aanzienlijk minder zwaar worden belast als gevolg van de verlaging van het maximale tarief van 68% naar 40%.
|
VOORBEELD
Indien Jaap van zijn goede vriend Joris een bedrag van € 500.000 erft, is daarover volgens de oude regels
€ 284.505 successierecht verschuldigd. Vanaf januari 2010 zal de erfbelasting € 187.400 bedragen. |
Nadelige groep
Relatief kleine schenkingen aan kinderen zijn duurder geworden. De laagste tariefschijf voor een schenking aan kinderen bedraagt in 2010 10%. Onder de oude wet kon nog een stukje vermogen worden geschonken aan kinderen tegen 5% tot 8%.
|
VOORBEELD
Wim ontvangt jaarlijks een schenking van zijn ouders van € 10.000. In 2009 was hij € 272 schenkingsrecht verschuldigd. In 2010 bedraagt de schenkbelasting € 500. |
Ook schenkingen aan kleinkinderen zijn duurder geworden. Overigens wordt het hogere tarief voor kleinkinderen voor verervingen (deels) gecompenseerd door een hogere vrijstelling.
|
VOORBEELD
Indien Jaap aan zijn kleinkind Tim een bedrag schenkt van € 15.000, bedroeg de verschuldigde belasting in 2009 € 1.200. Vanaf 2010 betaalt Tim € 2.340. De verschuldigde belasting is dus bijna verdubbeld. |
|
TIP! Neem in uw testament een legaat op voor kleinkinderen
Doordat kleinkinderen een vrijstelling voor de erfbelasting krijgen van € 19.000, kan het voordelig zijn om in uw testament te bepalen dat u een bedrag nalaat aan uw eventuele kleinkinderen. U kunt daarbij bepalen dat uw kleinkinderen niet zelf over het vermogen kunnen beschikken, of dat zij dit vermogen pas krijgen als uw kind is overleden. |
Strengere voorwaarden voor kwalificatie ‘partner’
Geldt in uw situatie wel of niet de kwalificatie ‘partner’? Dat is belangrijk om te weten vanwege hogere vrijstellingen en lagere tarieven. Vanaf 1 januari 2010 is de definitie aangescherpt. Echtgenoten en geregistreerde partners worden zonder meer als partner voor de Successiewet aangemerkt. Indien u ongehuwd samenwoont, dient u aan een aantal voorwaarden te voldoen. Zo moeten samenwoners meerderjarig zijn en op hetzelfde adres staan ingeschreven en geldt er een minimum samenwoonperiode. Pas dan kan geprofiteerd worden van lagere tarieven en hogere vrijstellingen: twee jaar voor schenkingen en zes maanden voor verervingen.
Korter dan vijf jaar ongehuwd samenwonend
Indien u korter dan vijf jaar ongehuwd samenwoont, geldt dat u een wederzijdse zorgplicht moet vastleggen in een notarieel samenlevingscontract. U heeft hiervoor tot 1 januari 2011 de tijd. Indien u langer dan vijf jaar samenwoont én gedurende deze periode op hetzelfde adres staat ingeschreven, is een notarieel samenlevingscontract niet nodig om te kwalificeren als partner.
(Groot)ouders en (klein)kinderen geen partners
(Groot)ouders en (klein)kinderen die samenwonen kunnen niet als partners kwalificeren, tenzij één van beiden een uitkering heeft genoten in verband met verleende mantelzorg aan de ander in het jaar voorafgaand aan het overlijden.
|
Kwalificatie ‘partners’ vanaf 2010
De volgende groepen komen vanaf 2010 in aanmerking voor de gunstige tarieven en vrijstellingen voor partners:
Voor schenkingen geldt dat zij minimaal twee jaar aan de bovenstaande voorwaarden moeten voldoen. Bij vererving geldt een periode van minimaal zes maanden. |
Recht van overgang afgeschaft
Het recht van overgang wordt geheven als iemand een schenking of erfenis krijgt van een persoon die niet in Nederland woont ten tijde van de schenking of het overlijden. Er is in dat geval alleen belasting verschuldigd over bepaalde vermogensbestanddelen die zich in Nederland bevinden, zoals onroerende zaken, ondernemingsvermogen en winstrechten. Vanuit Europeesrechtelijke optiek is de regeling voor het recht van overgang aan discussie onderhevig en is aanpassing vereist. Omdat de opbrengst voor de schatkist relatief gering is en aanpassing van deze wet ingewikkeld is, is de regeling per 1 januari 2010 in zijn geheel afgeschaft.
Schenken van in Nederland gelegen onroerend goed
Heeft u Nederland langer dan tien jaar geleden verlaten en wilt u in Nederland gelegen onroerend goed schenken? Vanaf 1 januari 2010 is dit gunstiger. U kunt dan in Nederland gelegen onroerend goed schenken zonder heffing van Nederlands schenkbelasting of recht van overgang. In Nederland is dan alleen nog 6% overdrachtsbelasting verschuldigd.
