Wonen en werken in één pand
Veel ondernemers in het midden- en kleinbedrijf wonen en werken in één pand: zij hebben hun bedrijf of praktijk aan huis. De fiscale spelregels voor de werkruimte aan huis zijn erg complex. Voor aftrek van de kosten van de werkruimte moet de werkruimte worden aangemerkt als kwalificerende werkruimte. Hiervoor gelden twee voorwaarden: het zelfstandigheids- en het inkomenscriterium.
Het zelfstandigheidscriterium
Vereist is dat de werkruimte door uiterlijke kenmerken duidelijk te onderscheiden is van de rest van de woning. Denk aan een eigen opgang of ingang. Verder kan een zelfstandige infrastructuur van de werkruimte, zoals eigen sanitaire voorzieningen, van belang zijn. Een praktisch hulpmiddel is of de ruimte aan een derde als bedrijfsruimte zou kunnen worden verhuurd.
Het inkomenscriterium
De ondernemer moet in de werkruimte zijn inkomen in box 1 grotendeels verdienen. Hoeveel dat moet zijn, hangt af van de vraag of de ondernemer naast de werkruimte in de woning ook elders over een werkruimte beschikt. Is dit het geval, dan moet hij tenminste 70% van zijn inkomen in de werkruimte thuis verdienen. Is er geen werkruimte buiten de eigen woning beschikbaar, dan moet hij dat inkomen voor tenminste 70% in of vanuit deze werkruimte verdienen én voor tenminste 30% in de werkruimte.
Is er sprake van een kwalificerende werkruimte, dan moet vervolgens worden vastgesteld of de ondernemer die werkruimte tot zijn privé- of ondernemingsvermogen moet rekenen. Worden de bedrijfsactiviteiten in BV-vorm uitgeoefend, dan kan de terbeschikkingstellingsregeling van toepassing zijn. Voor gehuwde ondernemers speelt dan ook het huwelijksgoederenregime een belangrijke rol.
Dit alles is bepalend voor de kosten die de ondernemer voor zijn werkruimte als bedrijfskosten kan opvoeren. Uiteraard heeft de werkruimte aan huis ook fiscale gevolgen voor het woongedeelte van het pand, voor het eigenwoningforfait, de aftrek van hypotheekrente en soms zelfs voor de bijleenregeling. Woont u in een huurhuis, dan gelden weer andere regels.
